Reumatische Arthritis

De term Reuma is niet bekend binnen de Traditioneel Chinese Geneeswijze (TCM), maar kijkend naar de verschijnselen en symptomen, herkennen we de Bi syndromen.

Cover Image

De term Reuma is niet bekend binnen de Traditioneel Chinese Geneeswijze (TCM), maar kijkend naar de verschijnselen en symptomen, herkennen we de Bi syndromen. Bi betekent obstructie en wordt veroorzaakt door ziekmakers (pathogenen) die blokkades opwerpen in de meridianen. Hierdoor kan Qi en bloed niet meer vrijelijk stromen en belemmert het de voedende en verwarmende taak naar gewrichten en extremiteiten. Hierdoor ontstaan ernstige symptomen zoals pijn, ontstekingen en bewegingsbeperkingen die uiteindelijk kunnen leiden tot bijvoorbeeld atrofie van de spieren.

De Traditioneel Chinese Geneeswijze (TCM) heeft geen specifieke naam voor wat in de westerse geneeskunde bestempeld wordt als reumatoïde artritis (RA). De klassieke teksten beschrijven een soortgelijk beeld als Bi Bing 痹病, of “Obstructie Ziekte”. Deze wordt verder onderverdeeld in:

Xing Bi 行痹 -- Verplaatsende obstructie: de pijn verplaatst zich (meestal bij slanke patiënten); Tong Bi 痛痹 -- Pijnlijke obstructie: pijn die zich vastzet in een of meer gewrichten; verergert bij koude en activiteit; warmte verlicht; Zhuo Bi 着痹 -- Damp obstructie: de aangedane delen worden zwaar en gevoelloos, de pijn wordt erger op vochtige dagen; Re Bi 热痹 -- Hitte obstructie: de aangedane delen zijn gezwollen, gevoelig, met een scherpe pijn in een of meer gewrichten.

Ze worden alle gekenmerkt door gewrichtsvervorming dat pijn en bewegingsbeperking veroorzaakt.

‘The four external evils known as Wind, Cold, Heat and Dampness attack the human body and cause Bi syndromes’. SuWen 43

Externe pathogenen (ziekmakers) kunnen volgens de TCM alleen het lichaam binnendringen wanneer er een deficiëntie is van Qi en/of Bloed, en het lichaam niet goed beschermd wordt. Deze aanval, in combinatie met Qì en Bloed deficiëntie kan ontaarden in een Bi syndroom. Bi syndromen zijn het resultaat van een combinatie van externe pathogenen, Wind, Hitte /Koude, Damp die het lichaam binnendringen door een tekort van Qi en Bloed. De externe pathogenen blijven in de meridianen en blokkeren de stroom van Qi en Bloed, wat een Bi syndroom oplevert.

Invasie van externe pathogenen

Van de externe pathogene is Wind de ernstigste, want Wind brengt vaak een ander pathogeen met zich mee. Dit gebeurt bijvoorbeeld wanneer het weer plotseling omslaat, wanneer je in een koude of regenachtige plek woont, je dun gekleed gaat, wanneer je jogt in koud of mistig weer, of wanneer je veel transpireert waardoor de poriën open gaan staan. Elk van deze omstandigheden kan een invasie van externe Wind, Koude, Damp of Hitte vergemakkelijken. Denk ook aan een beginnende verkoudheid. Afhankelijk van je weerstand, je WeiQi, en je Zheng Qi kun je de aanval weerstaan. Wanneer de pathogeen echter langere tijd in de meridianen blijft stagneren, kan dit leiden tot Bloed stase en symptomen van Hitte in het Bloed. Of wanneer Damp-Koude lange tijd in het lichaam blijft kan transformeren naar een Hitte syndroom.

Deficiëntie van Lever en Nieren veroorzaken gunstige omstandigheden voor externe pathogenen.

De Lever slaat het Bloed op, de Nieren de Essence (Jing). Lever Bloed wordt gevoed door de Nier Essence; Nier Essence wordt ververst door Lever Bloed. Binnen de Chinese geneeswijze gaan we ervan uit dat Bloed kan transformeren in Essence (Jing), maar de bron van Bloed en Essence is altijd het zelfde: voedsel essentie. Daarom spreken de klassieke teksten over: ‘Essence en Bloed komen uit dezelfde bron’. Gevolg is dat een tekort aan Essence kan leiden tot Lever Bloed deficiëntie. Een lange voorgeschiedenis van deficiënt Lever Bloed kan ook leiden tot deficiënt Nier Essence. Beide kunnen uiteindelijk leiden tot Nier en Lever deficiëntie. Zowel Essence als Bloed voeden de spieren, de pezen en de botten. Bij deficiëntie leidt dit tot een ‘leegte in de gewrichten’, waardoor de externe pathogenen kunnen binnendringen en kunnen leiden tot Bi syndromen.

Behandelprincipe

Om tot een juist behandelprincipe te komen is het van belang om een goede differentiatie te maken van wat de binnendringende pathogeen is, of zijn, gebaseerd op de verschijnselen en symptomen. Wanneer de pijn zich verplaatst en meerdere gewrichten betreft, is de hoofdoorzaak pathologische Wind. Wanneer de pijn relatief erg is en duidelijk op een of meerdere plekken aan te wijzen is, dan is het waarschijnlijk Bloed Stase. Wanneer de pijn gepaard gaat met een koude of hitte gevoel in de aangedane gewrichten, is het hoofdzakelijk te wijten aan pathogene Koude of Hitte. Wanneer de gewrichten zwaar aanvoelen, met een doof gevoel en zwelling, is de pathogeen Damp de oorzaak. Tijdens de acute fase: verdrijf Hitte of Koude; maak de meridianen vrij; verdrijf Wind en Damp. In de chronische fase: dient de behandeling de Lever en de Nier te voeden, Bloed stase op te heffen en de meridianen vrij te maken. In een volgend stuk ga ik in op de differentiatie en behandelplannen (Tip: BL 60 kan pijn verlichten bij RA in de tenen)

Referenties:

http://www.daoisthealing.com/articles/42-wang-on-cm/69-basics-of-pathogens-in-chinese-medicine.htmlhttp://www.weiqi.nl/daoisme/qi.htm • Wanzou Hou, Guangpi Xu, Hanjie Wang: Treating Autoimmune disease with Chinese Medicine (2010)

Maak een afspraak met Peer Brouwers via info@acupunctuurdongen.nl of bel 06 80087124