Peer Brouwers
Cover Image

Volgens de klassieke teksten (en dan vooral de Nei Jing) zijn er twee belangrijke naaldtechnieken binnen de acupunctuur, bekend als tonificatie (Bu) en sedatie (Xie), tonifieren en sederen. Tonifieren is het versterken van een verzwakt fysiologische functie en sederen gebeurt wanneer een hyperactieve functie in balans gebracht moet worden. Als vergelijk kun je het beeld van een fietsband gebruiken: een slappe band tonifieer je > op spanning brengen zodat deze goed gaat funcioneren; bij een te hard opgepompte band laat je lucht ontsnappen tot de juiste bandenspanning.

Om sedatie of tonificatie te bereiken zijn er een aantal methodes, sommige eenvoudiger dan andere.

Na het plaatsen van de naald wordt de naald zacht en langzaam gedraaid, voor tonificatie, snel draaien geeft een sederend effect. Dit effect werd beschreven in de klassieker Lingshu Jing (The Miraculous Pivot). Naast de snelheid is ook de rotatie richting belangrijk. Met de klok mee is sederend, tegen de klok in is tonificatie. Naast het links en rechts draaien noemt de LingShu Jing ook de manier van plaatsen en verwijderen van belang. Bij tonificatie wordt de naald langzaam geplaatst en snel verwijderd, snel plaatsen en langzaam verwijderen is sederend van aard.

Het sluiten of open laten van het punt na de behandeling is een andere factor. Bij het verwijderen van de naald kun je het punt tonifieren en voorkomen dat Qi het punt verlaat door deze snel te sluiten. Bij sederen echter wordt de naald geroteerd en geschud om de opening te vergroten en de ziekmakende factoren uit het lijf te laten stromen door dit geopende punt.

Yíng suí bŭ xiè De klassieke tekst Zhen Jiu Da Cheng (The Compendium of Acupuncture and Moxibustion) zegt dat het richten van de naald tegen de Qi stroom in sederend werkt, terwijl bij tonificatie de punt van de naald met de Qi stroom mee wijst. Bijvoorbeeld wanneer je LU-7 LieQue gebruikt wijst de naaldpunt naar de duim voor tonificatie, voor sederen wijst de naaldpunt naar de elleboog.

De Su Wen schrijft dat tonificatie wordt bereikt wanneer de naald geplaatst wordt tijdens de inademing van de patiënt, en verwijderd op de uitademing. Om sederend te werken wordt de naald gezet op de uitademing en verwijderd op de inademing.

Jí xú bŭ xiè [snel en langzaam - suppletie en drainage] Methode om tonificatie of sedatie te verkrijgen door variaties in de snelheid van insertie en verwijdering van de naald. Tonificatie: Langzame insertie gevolgd door snelle verwijdering van de naald Sederen: Snelle insertie gevold door een langzame verwijdering van de naald

Tí chā bŭ xiè [til en duw - suppletie en drainage] Methode voor tonificatie of sedatie door nadruk te leggen op ‘lifting and thrusting’ ofwel een omhooghalen (zonder de naald eruit te halen) en terug naar de juiste diepte brengen na de insertie van de naald. Tonificatie: Nadruk op ‘thrusting’ (met kracht dieper inbrengen van de naald) Sederen: Nadruk op ‘lifting’ (met kracht de naald naar de oppervlakte halen)

Niăn zhuăn bŭ xiè [draaiend - suppletie en drainage] Methode voor tonificatie of sedatie middels rotatie van de naald tussen duim en wijsvinger. Tonificatie: Krachtig voorwaarts bewegen van de duim gevolgd door een teruggaande beweging van de wijsvinger geeft een naaldrotatie met de klok mee. Sederen: Krachtig voorwaarts bewegen van de wijsvinger gevolgd door een teruggaande beweging van de duim geeft een naaldrotatie tegen de klok in: sedatie.

N.b. om te voorkomen dat de naald zich vast draait in het spierweefsel is het belangrijk om de naald altijd zowél met de klok mee als tegen de klok in te draaien. De kracht van de beweging maakt het onderscheid tussen tonificatie en sedatie.

Kāi hè bŭ xiè [open en sluiten - suppletie en drainage] Methode voor tonificatie en sedatie door het al dan niet dichtdrukken van het acupunctuurpunt nadat de naald is verwijderd: Tonificatie: Snel sluiten voorkomt dat Qi Sederen: Open laten van het punt